Spor Olarak Koşuyu Seçmeye 5 Sebep

Koşu Sporu Neden Akla En Uygun ve Getirimi En Yüksek Sağlık Sporudur?

Zinde Türkiye Dergisi’nin değerli okuyucularından Celal Bey “Dünyada ve Ülkemizde Koşu Etkinliklerine İlgi Oranı” başlıklı makaleme yaptığı yorumunda aynen, “Koşmak sevilmeyen bir spor bizim toplumumuzda” diyerek çok yerinde bir tespit yapmıştır. Ancak bu tespitin biraz daha açıklanmaya ihtiyaç vardır. Çünkü böyle bir tespitin devamında “Toplumumuz yalnız koşmayı sevmiyor da başka sporları mı seviyor?” sorusu hemen akla gelir. Hâlbuki yadsınamaz bir gerçek ki; genelde toplumumuz her ne spor olursa olsun (futbol, basketbol, voleybol, tenis, bisiklet, yüzme vs.) sporun bizatihi kendisini değil de taraftar heyecanı ile o sporu izlemeyi, maçın/karşılaşmanın akışını seyretmeyi sevmektedir. Tıpkı balık tutmak değil de yemesini sevmek gibi.

Aşağıda ana hatları ile açıkladığımız gerekçeler karşısında gerçek anlamda spor sevilmiş olsaydı koşu sporu ilk tercih edilip sevilen spor dalı olurdu. Hemen belirtmekte yarar var ki; yarışma tutkusu ve heyecanının zirve yaptığı genç yaşlarda spora gösterilen ilgide o sporun doğasında yatan psikolojik etkenlerin ve bilhassa gençlik heyecanının çok önemli etkisi vardır. Dolayısı ile genç yaşların spora bakış açıları tespitimizin dışındadır. Bu makaledeki tespitlerimiz 25-30 yaşlardan sonraki yetişkinlik ve olgunluk döneminin eğilim ve koşullarını kapsayan dönemler ile ilgilidir.

Koşu sporunun neden en çok sevilmeye layık olduğunu daha geniş bir çerçeve içinde belirtmek için koşu sporunun diğer spor dalları ile karşılaştırılmasında koşu lehine önemli olumlu fark yaratan uygunluk ve verimlilik (rasyonalite ve rantabilite) kriterlerini özetle açıklamaya çalışacağız.

Koşunun 5 Avantajı

1) Tesis ve Yer Olanakları

Futbol, hentbol, voleybol, basketbol, tenis, yüzme gibi kamuoyuna mal olmuş sporlar çok yüksek maliyet bedelli tesisleri gerektirmektedir. İlk kuruluş masraflarının yanında tesisin muhafazası ve bakımı giderleri hatırı sayılır meblağlara ulaşmaktadır. Hâlbuki yörenin yerleşim yoğunluğuna göre merkezde veya yakın çevresinde özel tesise ihtiyaç duyulmadan, yollarda veya açık alanlarda, parklarda koşu sporu rahatlıkla yapılabilir. Dolayısı ile koşu sporu en ekonomik spordur.

2) Koşu Özel Yetenek / Eğitim / Alıştırma Gerektirmez

İnsanoğlu dünyaya geldiği ilk yıllardan itibaren yürüyüp koşmaya başlamaktadır, diğer bir ifade ile koşmak insanoğlunun doğasında vardır, profesyonel koşu sporu haricinde yetenek kazanmak için ayrıca özel eğitim egzersizlerine ihtiyaç yoktur. Kişi koşma sporuna karar verdiği andan itibaren tekniğine uygun olarak periyodik yürüyüş ve koşu karışımı ile bu spora hemen başlayabilir. Koşu bölümünde yeterli kapasiteye ulaştığında sırf koşu olarak spora devam edebilir. Hâlbuki yukarıda belirttiğimiz saha ve tesis gerektiren bütün sporlarda oldukça uzun hazırlık dönemleri, antrenör kontrolünde eğitim ve yetenek antrenmanları gerekmektedir. Koşu bu bakımdan en basit spordur.

3) Yalnız veya Birlikte Yapma Seçeneği

Koşu sporu; bir arkadaş topluluğu ile yapılabildiği gibi kişinin kendisinin zaman ve mekân seçimi bakımından tamamen serbest olabileceği, tek başına da yapılabilen spordur. Hâlbuki takım sporu olarak tanımlayacağımız sporlarda kişi takım için tespit edilen zaman ve yer ile bağımlıdır, kendi başına hareket edemez. Bu durum kişinin müsait olduğu zamanı seçmede önemli aksaklıklar yaratabilir. Kişi tek başına ise sabah, öğle veya akşam kendisine uygun olan her hangi bir zaman diliminde sporunu yapabilir ama diğer spor dallarında bu mümkün değildir.

4) Kendi Sağlık Durumuna Uygun Spor Yapabilme

Koşu sporunun en önemli vasfı; kişinin kendi kalp/damar ve nefes alma kapasitesine (oksijen tüketim kapasitesine) en uygun egzersiz yoğunluğunu, koşarken gereği gibi ayarlayabilmesidir. Kişinin genel sağlığı için en önemli özellik yaptığı sporu kendi özel kondisyonuna göre ayarlayabilmesidir. Bu bakımdan kendine özgü program yapma imkânı dolayısı ile sağlık için en uygun spor da koşu sporudur. Aerobik kapasitesinin (oksijen tüketim kapasitesinin) elverdiği yoğunluktaki sürat ölçülerinde koşu egzersiz programını istediği gibi ayarlayabilir. Kapasitesi geliştikçe programını gözden geçirebilir, yeni programlar uygulayabilir. Tek başına yapılamayan sporlarda (tenis vs gibi) veya takım sporlarında rakibine veya takıma uyum sağlamak mecburiyetindedir.

Burada akla gelecek sorulardan biri de aynı serbestlik özelliklerinin tek başına olan bisiklet sporunda da olabileceğidir. Ancak ülkemizdeki trafik ciddiyeti ve trafik uyumsuzlukları karşısında trafiğe açık yollarda sağlık için spor amaçlı bisiklet sporunun ne derece akılcı olacağı oldukça kuşkuludur.

5) Spor Sakatlıklarından Korunma

Çarpışmaları ve bilinçaltı ani zorlu hareketleri içeren sporlarda (takım sporları veya tenis vb. gibi) sporcunun spor sakatlanmasına uğraması ihtimali çok yüksektir. Her ne kadar voleybol, tenis gibi sporlarda sporcuların bir biri ile çarpışması çok uzak ihtimal ise de bu sporların bilinçaltı ani sert hareketleri içermesi önemli sakatlıklara sebep olabilmektedir. Gereği gibi sağlık kontrolü yaptırmak, ayak yapısına uygun spor ayakkabısı kullanmak ve yeterli kondisyon kazanmadıkça koşu mesafesini arttırmamak kaydı ile koşuda sağlık ve sakatlanma riski çok alt düzeylerdedir.

Yürüyüş Sporunun Özellikleri

Böyle bir makalenin çerçevesi içinde yürüyüş sporundan hiç bahsetmemek gerçekten bir haksızlık olurdu. Yürüyüş sporu diğer spor dalları karşısında koşu sporunun bütün olumlu özelliklerini taşımaktadır. Ancak koşu sporuna göre kayda değer olumsuz yönleri:

A) Kalp damar sistemine spordan beklenen yararın sağlanabilmesi için gerekli ölçüde hızlı yürüme temposunun genelde oldukça ihmal edilmesi ve neticede yavaş yürünmesi,
B) Kalp-damar sağlığı için gerektiği kadar egzersiz yapmak için koşuya göre yürüyüşte çok daha fazla zamana ihtiyaç vardır. Gerek koşunun gerekse yürüyüşün kendi normal tempolarında yaplan bir egzersizde koşu için 25-30 dakika yeterli iken aynı derece faydalı olacak yürüyüşte 45-50 dakikada sağlanabilir.

Bütün sporseverlere ömür boyu sağlıklı spor günleri dilerim.

Paylaş
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

8
Yorumlar

avatar
5000
3 Yorumlar
5 Yorum cevapları
0 Aboneler
 
En çok oy alan yorum
En aktif yorum
En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Mine
Ziyaretçi
Mine

Merhaba Hayri hocam , yazilarinizdan gercekten cok faydalaniyorum hatta kucuk notlar aliyorum 🙂 ben 19 yasindayim ve tecrubelerinize dayanarak size birkac sey sormak istiyorum cevaplarsaniz coook sevinirim 🙂 oncelikle boyum 1.73cm kilom ise 78 yaklasik 6 haftadir diyetle birlikte hergun 40dk -1 sa kadar tempolu yuruyorum bu sekilde 85 kilodan 78 e dustum.. sormak istedigim seyler ise : – kalca yaglarindan kurtulabilmem icin neler onerirsiniz ? squat kilo verme asamasinda sekillenmeye yardimci olurmu ? -kalcayi sıkarak yurumek dogru mu ? -yag yakimi icin sabah sadece sutlu kahve(metabolizmami hizlandirmak icin) ictikten sonra tempolu yuruyuse basliyorum sizce bu dogru mu ? tok… Devamını Oku »

Hakan Tepecik
Ziyaretçi
Hakan Tepecik

Değerli Hocam, yazılarınız spor yapmak konusunda çok teşvik edici oluyor, eksik olmayın. Keşke belediyeler de bu faydalı yazılarınızı okusalar da bütün mahallelerde koşu parkurları yapılsa. Tartan pistte koşmak daha iyi oluyor çünkü. Saygılar…

Şadiye Koyuncu
Ziyaretçi
Şadiye Koyuncu

Sayın Hocam,yazılarınızı zevkle okuyor çok yararlanıyorum.Size sorucağım çok şey var,yazılarınız halk koşusuna katılma isteği uyandırdı.Hocam bende İzmirde yaşıyorum uygun zamanınız da tanışıp deneyimlerinizden yararlanmak isterim.Kıymetli zamanınızdan ayırabilirmisiniz acaba?..Şimdiden teşekkür eder saygılarımı sunar sağlıklı spor dolu günler dilerim.